Kolejność zaspokajania wierzycieli

Następstwem sprzedaży nieruchomości dłużnika na licytacji, którą przeprowadził komornik i wpłacenia przez osobę nabywającą ceny nabycia (ustalonej na licytacji) jest sporządzenie przez organ egzekucyjny planu podziału środków uzyskanych w wyniku sprzedaży.

Sporządzenie planu podziału pojawia się także kiedy suma uzyskana w wyniku egzekucji z ruchomości, wynagrodzenia za pracę lub wierzytelności i innych praw majątkowych następuje również wtedy, gdy suma uzyskana w trakcie egzekucji nie zaspokaja wszystkich wierzycieli.

Z kwoty, którą uzyskuje organ egzekucyjny w wyniku postępowania zaspokaja się wierzycieli w następującej kolejności:

  1. koszty egzekucyjne, do których zaliczamy niezbędne koszty wyłożone przez wierzyciela na prowadzenie postępowania egzekucyjnego, a także opłatę egzekucyjną pobieraną przez komornika;
  2. należności alimentacyjne, a więc np. alimenty na rzecz dzieci;
  3. należności za pracę za okres 3 miesięcy do wysokości najniższego wynagrodzenia za pracę określonego w odrębnych przepisach oraz renty z tytułu odszkodowania za wywołanie choroby, niezdolności do pracy, kalectwa lub śmierci i koszty zwykłego pogrzebu dłużnika;
  4. należności wynikające z wierzytelności zabezpieczonych hipoteką morską;
  5. należności zabezpieczone hipotecznie lub zastawem rejestrowym albo zabezpieczone przez wpisanie do innego rejestru. Hipotecznie mogą być tylko zabezpieczone należności na nieruchomościach i dotyczy to tak hipotek umownych, ustanowionych za zgodą stron, jak i przymusowych, a więc wpisanych przez sąd na wniosek wierzyciela dysponującego np. wyrokiem przeciwko dłużnikowi. Zastaw rejestrowy ustanawiany zaś jest na ruchomościach i z pewnymi wyjątkami, na zbywalnych prawach majątkowych;
  6. należności za pracę niezaspokojone w kolejności trzeciej;
  7. należności, do których stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, o ile nie zostały zaspokojone w kolejności piątej;
  8. należności zabezpieczone prawem zastawu lub które korzystały z ustawowego pierwszeństwa niewymienionego w kolejnościach wcześniejszych;
  9. należności wierzycieli, którzy prowadzili postępowanie egzekucyjne;
  10. inne należności.

Jeśli zaspokojone zostaną wszystkie w/w należności zaspokojeniu ulegają kary pieniężne oraz grzywny sądowe i administracyjne. W takim samym stopniu, co należność główna zaspokojeniu ulegają odsetki i koszty postępowania. Jednocześnie pierwszeństwo równe należnościom: czwartej, piątej i ósmej kategorii przysługuje na odsetki tylko za dwa ostatnie lata przed przysądzeniem własności, a koszty postępowania w wielkości nie przekraczającej dziesiątej części kapitału. Pozostałe odsetki i koszty związane z postępowaniem egzekucyjnym zaspokaja się w dziesiątej kategorii. To samo dotyczy świadczeń należnych dożywotnikowi.

Ponadto jeśli kwota uzyskana w postępowaniu egzekucyjnym nie wystarcza na zaspokojenie w całości wszystkich należności i praw w tej samej kategorii (należności zabezpieczone hipoteką morską, na nieruchomości, zastawem rejestrowym czy prawem zastawu) należności są zaspokajane w kolejności odpowiadającej przysługującemu im pierwszeństwu, inne zaś należności – stosunkowo do wysokości każdej z nich.