Kumulacja przedmiotowa w podatku dochodowym od osób fizycznych

Kumulacja przedmiotowa to rozwiązanie dla podatnika niekorzystne, bowiem łączy dochody uzyskane z różnych źródeł. W związku z tym przyjęto w ustawie taką zasadę, że każdy płatnik nalicza podatnikowi zaliczki według sumy dochodów u niego osiągniętych. Jeżeli więc u jednego pracodawcy nie przekroczymy I progu podatkowego, to on będzie wyliczał zaliczki według stawki 18 %. Jeżeli mamy trzech pracodawców, to każdy z nich wylicza nam zaliczki według dochodu u niego osiągniętego.

Kumulacja przedmiotowa polega na tym, że po zsumowaniu dochodów do kwoty 85.528 zł podatnik płaci podatek według stawki 18 %, a od nadwyżki według stawki 32 %. Przy zastosowaniu stawki progresywnej szczeblowej kumulacja przedmiotowa jest dla podatnika niekorzystna. W art. 30 ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.) mamy wyłączenia kumulacji przedmiotowej ze wskazaniem, jakie rodzaje dochodów albo przychodów (głównie są to przychody) nie podlegają kumulacji, ale podlegają opodatkowaniu. Zasadniczo jest to też swoistego rodzaju ryczałt podatkowy. Jedyne korzystne rozwiązanie, jakie tutaj jest przewidziane, dotyczy opodatkowania stawkami niższymi niż obowiązujące w ustawie. Na przykład wygrane z gier losowych, loterii i innych konkursów organizowanych w legalny sposób na podstawie przepisów ustawy o grach i zakładach wzajemnych – mamy zastosowany 10 %-owy ryczałt.

Należy pamiętać, ze podatek od gier jest podatkiem obrotowym i płacą ten podatek wszystkie podmioty, które na terenie Rzeczpospolitej Polskiej prowadzą legalną działalność polegającą na urządzaniu gier losowych, zakładów wzajemnych, gier na automatach o niskiej wygranej jako swoistego rodzaju przedsiębiorcy, na podstawie zezwolenia albo koncesji. Ten kto wygra płaci podatek dochodowy od osób fizycznych w formie zryczałtowanej. Jeżeli w konkursach mamy do czynienia z nagrodami rzeczowymi, to w przypadku wygranej trzeba zapłacić samemu podatek w wysokości 10 %, bo nie ma go jak z wartości nagrody rzeczowej potrącić. Jeżeli podatek nie zostanie zapłacony, to nagroda nie zostanie wydana.

Jeżeli podatnik ma postawiony zarzut, że uzyskał dochody z nieujawnionych źródeł albo nie znajdujących pokrycia w źródłach ujawnionych to stosuje się stawkę restrykcyjną w wysokości 75 %. Art. 30 ust. 1 pkt 5 u.p.d.o.f. mówi, że wynagrodzenia za informacje udzielane Policji, organom kontroli skarbowej, funkcjonariuszom celnym, Straży Granicznej itd. wypłacane z funduszy operacyjnych podlegają opodatkowaniu w wys. 20 % wartości wynagrodzenia. Jest to rozwiązanie niekorzystne, dlatego że opodatkowaniu podlega przychód, a nie dochód, a dodatkowo stawka jest wysoka. Restrykcyjną stawkę mamy przewidzianą również wówczas, gdyby się okazało, że podatnik mimo ustawowego ograniczenia zgromadził oszczędności na więcej niż jednym indywidualnym koncie emerytalnym. Gdyby z drugiego i kolejnym IKE podatnik uzyskiwał dochody to będą one podlegały 75 % podatkowi.

Ryczałtowe opodatkowanie związane jest też z przychodami wynikającymi z tytułu prowadzenia rachunków bankowych i wypłacanych przez banki odsetek od środków zgromadzonych na tych rachunkach. Nie jest to do końca prawidłowe rozwiązanie, bo odsetki podlegają automatycznie opodatkowaniu od przychodu, a nie bierze się pod uwagę kosztów, jakie ponosi posiadacz rachunku bankowego, czyli opłaty za prowadzenie rachunku oraz opłat związanych z przeprowadzonymi operacjami bankowymi. To jest ostateczne rozliczenie podatku,  w związku z czym banki nie przysyłają nam rocznych informacji o wypłaconych odsetkach i potrąconych zaliczkach.