Nowe zasady postępowania kontrolnego w NIK

2 czerwca 2012 r. weszła w życie część przepisów noweli ustawy o Najwyższej Izbie Kontroli z dnia 22 stycznia 2010 r. (Dz.U. 2010, Nr 227, poz. 1482 z późn. zmianami) – zmieniono część artykułów od art. 28 do art. 65 ustawy. Dość znacznie zmienia ona postępowanie kontrolne przeprowadzane przez NIK. Nowelizacja wprowadza bardziej szczegółowe przepisy dotyczące procedury przeprowadzania kontroli, co wynikło z konieczności dostosowania regulacji dotyczących postępowania kontrolnego do systemu źródeł prawa ustanowionego w konstytucji. W dotychczasowym stanie prawnym, szczegółowe regulacje dotyczące postępowania kontrolnego były zawarte w istotnej części w zarządzeniu Prezesa NIK. Teraz są zawarte już  w ustawie. Poniżej najważniejsze założenia noweli.

Zrezygnowano z dotychczasowego rozwiązania polegającego na wytwarzaniu dwóch dokumentów pokontrolnych, tzn. protokołu kontroli i wystąpienia pokontrolnego. Obecnie, ustalenia kontrolne, w tym oceny, uwagi i wnioski będą ujmowane w jednym dokumencie, tzn. wystąpieniu pokontrolnym. Tryb kwestionowania wyników kontroli ograniczony będzie tylko do zastrzeżeń składanych do wystąpienia pokontrolnego. Zastrzeżenia do wystąpienia pokontrolnego może zgłosić tylko kierownik jednostki kontrolowanej. Ponadto do 21 dni został wydłużony termin na zgłoszenie zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego.

Nie przewiduje się dalszego trybu odwoławczego, po rozpatrzeniu zastrzeżeń, zatem nie można złożyć skargi do sądu administracyjnego. Jednakże nowela poszerzyła możliwość kwestionowania niektórych czynności podejmowanych w toku kontroli np. na odmowę zwolnienia materiałów spod zabezpieczenia, będzie przysługiwało zażalenie. Zażalenie będzie przysługiwało także na postanowienie o nałożeniu kary pieniężnej na świadka, który nie stawił się na wezwanie oraz na postanowienie o odmowie przyjęcia zastrzeżeń do wystąpienia pokontrolnego.