Zbycie przedsiębiorstwa bądź gospodarstwa rolnego w postępowaniu egzekucyjnym

Kluczowy jest tu przepis art. 7892 Kodeksu Postępowania Cywilnego (KPC), który wprowadza pewne problemy:

§ 1. Tytuł wykonawczy wystawiony przeciwko zbywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego jest także podstawą egzekucji przeciwko nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego, jeżeli wierzyciel złożył wniosek o wszczęcie egzekucji w ciągu miesiąca od dnia nabycia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio, gdy przejęcie obowiązków nastąpiło w wyniku podziału, połączenia lub innego przekształcenia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego albo w wyniku wniesienia do spółki przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części dokonanego w trybie komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych.
§ 3. Przepisy § 1 i § 2 nie uchybiają przepisom o ograniczeniu odpowiedzialności nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego za zobowiązania zbywcy.

Wprowadzenie tego przepisu stanowi odstępstwo od reguły, że komornik nie jest powołany do badania czegokolwiek. Tutaj komornik będzie badał czy nastąpiło zbycie tego przedsiębiorstwa czy gospodarstwa rolnego. Tym samym w tym zakresie będzie można złożyć skargę na czynności komornika. Ale jest to kwestia nowa i w praktyce takich skarg jeszcze się nie spotyka.

Po upływie miesiąca od nabycia przedsiębiorstwach gospodarstwa wierzyciel, który dysponuje tytułem przeciwko zbywcy, będzie mógł prowadzić egzekucję przeciwko nabywcy tylko po nadaniu temu tytułowi klauzuli przeciwko nabywcy.
Kolejny wariant możliwości związanej ze zbyciem przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego przewiduje art. 8191 KPC:
§ 1. Zbycie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego po wszczęciu postępowania egzekucyjnego nie ma wpływu na bieg tego postępowania.
§ 2. Przepis § 1 stosuje się odpowiednio w razie przekształcenia organizacyjnego dłużnika będącego osobą prawną, a także spółką handlową niemającą osobowości prawnej, jak również przekształcenia spółki cywilnej w spółkę handlową.


Ten artykuł dotyczy dalszego prowadzenia postępowania egzekucyjnego w przypadku zbycia przedsiębiorstwa już po wszczęciu postępowania – chodzi o egzekucje prowadzoną w stosunku do mienia tego przedsiębiorstwa lub gospodarstwa. Dłużnikiem w takiej sprawie jest nadal zbywca, co oznacza, że możliwe jest prowadzenie egzekucji w stosunku do mienia, które już wcześniej było przedmiotem egzekucji. Ale jeżeli wierzyciel w toku egzekucji sformułuje wniosek o prowadzenie egzekucji w stosunku do nabywcy, to może to wtedy uczynić w terminie jednego miesiąca bez konieczności nadawania klauzuli wykonalności. To, że jest prowadzone postępowanie przeciwko zbywcy, nie pozbawia nabywcy możliwości wzięcia udziału w toczącym się postępowaniu – bo nabywca musi mieć możliwość ochrony swojego majątku.