Zmiany w ordynacji podatkowej

Nowelizacja dwóch ustaw – Ordynacji Podatkowej oraz ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników mają ułatwić składanie deklaracji podatkowych, zgłoszeń identyfikacyjnych i aktualizacyjnych w formie elektronicznej. Ponadto nastąpi zmiana zasad ustalania stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych i zasad udzielania ulg w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną. Ostatnią ważną zmianą jest wprowadzenie możliwości zwrotu nadpłaty podatku dla byłych wspólników spółki cywilnej. Ustawy Ordynacja podatkowa oraz ustawa o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników uchwalona 24 września 2010 wchodzi w życie dnia 9 listopada 2010 roku (Dz. U. Nr 197, poz. 1306).

Wraz z wejściem w życie wymienionych zmian w ustawach uchylony zostaje obowiązek określania w aktach wykonawczych struktur logicznych deklaracji i podań oraz zgłoszeń identyfikacyjnych i aktualizacyjnych. Według znowelizowanych przepisów przyjmuje się, że wystarczające będzie zamieszenie wzorów struktur logicznych tych dokumentów w centralnym repozytorium wzorów pism w formie dokumentów elektronicznych prowadzonych zgodnie z przepisami wykonawczymi do ustawy o podpisie elektronicznym. Opisane tutaj zmiany wejdą w życie 1 stycznia 2011 roku.

Dodatkowo wraz z wejściem nowych ustaw w życie wprowadza się przepisy, które uprawniają ministra właściwego do spraw finansów publicznych do przetwarzania w ramach ogólnego nadzoru w sprawach podatkowych, danych zawartych w deklaracjach podatkowych pod warunkiem zachowania przepisów o ochronie danych osobowych oraz tajemnic ustawowo chronionych.

Ważną z punktu widzenia podatnika zmianą jest podwyższenie stawki odsetek za zwłokę w zaległościach podatkowych. Obecnie stanowi ona 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego ustalanej zgodnie z przepisami o NBP. Nowelizacja podnosi stawkę do wartości sumy 200% podstawowej stopy oprocentowania kredytu lombardowego i 2%, jednocześnie nie może ona być niższa niż 8%.

Małe zainteresowanie przedsiębiorców ulgami w spłacie zobowiązań podatkowych stanowiących pomoc publiczną np. na szkolenia, zatrudnienie i pomoc regionalną ulegają one zmianie. Udzielenie pomocy w tym zakresie może nastąpić tylko w szczególnie uzasadnionych przypadkach na warunkach określonych w art. 67b § 3 Ordynacji, tj. jako pomoc indywidualną zgodną z programami rządowymi lub samorządowymi albo udzieloną w ramach programów pomocowych określonych w odrębnych przepisach.

Inne zmiany w Ordynacji dotyczą:

  • momentu zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku wystąpienia zdarzeń skutkujących zawieszeniem w okresie od dnia terminu zapłaty podatku do końca roku kalendarzowego (uzupełnienie przepisów o instytucję, którą określa się jako „spoczywanie biegu terminu przedawnienia”),
  • umożliwienia byłym wspólnikom rozwiązanej spółki cywilnej składanie wniosków o zwrot nadpłat podatków należnych tej spółce wraz z odpowiednimi korektami deklaracji,
  • zwiększenia częstotliwości przekazywania przez banki i spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych informacji o założonych i zlikwidowanych rachunkach bankowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (będzie się to odbywać w dwóch okresach sprawozdawczych)- zmiany wejdą w życie 1 sierpnia 2011 roku,
  • uprawnienia ministra właściwego do spraw finansów publicznych do upoważnienia podległego mu organu podatkowego do występowania do władzy państwa członkowskiego UE z wnioskiem o doręczenie pisma organu podatkowego (obecnie prawo to przysługiwało jedynie ministrowi),
  • odformalizowania wszczęcia postępowania w sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych.